అంతరిక్షం నుండి అంతుచిక్కని సంకేతాలు: ఖగోళ శాస్త్రవేత్తలను ఆశ్చర్యపరిచిన కొత్త రేడియో తరంగాలు

అంతరిక్షం నుండి అంతుచిక్కని సంకేతాలు: ఖగోళ శాస్త్రవేత్తలను ఆశ్చర్యపరిచిన కొత్త రేడియో తరంగాలు

విశ్వం ఎన్నో రహస్యాలతో నిండి ఉంది. మన పాలపుంతకు ఆవల, అత్యంత శక్తివంతమైన మరియు స్పందించే రేడియో తరంగాల రూపంలో ఒక ఆసక్తికరమైన దృగ్విషయం ఉంది. వీటి మూలం ఇప్పటికీ ఖగోళ భౌతిక శాస్త్రంలో ఒక పెద్ద చిక్కుముడిగా మిగిలిపోయింది. ఇది ఏదైనా తెలియని శాస్త్రీయ దృగ్విషయమా లేక గ్రహాంతరవాసుల నుండి వచ్చిన పిలుపా అని ఆలోచించక తప్పదు!

ఆవిష్కరణ మరియు గుర్తింపు

జూన్ 2024లో, ఫాస్ట్ రేడియో బరస్ట్స్ (FRBs) అని పిలవబడే వేగవంతమైన ప్రపంచంలో కూడా ప్రత్యేకంగా నిలిచిన కొన్ని పదునైన, పునరావృతమయ్యే రేడియో సంకేతాల సమూహాన్ని ఖగోళ శాస్త్రవేత్తలు గుర్తించారు. దక్షిణాఫ్రికాలోని శక్తివంతమైన మీర్‌క్యాట్ (MeerKAT) రేడియో టెలిస్కోప్ సహాయంతో, వారు ఈ సంకేతాల మూలాన్ని కనుగొన్నారు. ఈ ఖగోళ సంఘటనకు FRB 20240619D అని పేరు పెట్టారు.

కార్నెల్ విశ్వవిద్యాలయం ప్రచురించిన ఒక అధ్యయనం ప్రకారం, మాంచెస్టర్ విశ్వవిద్యాలయంలోని జోడ్రెల్ బ్యాంక్ సెంటర్ ఫర్ ఆస్ట్రోఫిజిక్స్‌కు చెందిన ప్రముఖ రచయిత జున్ టియాన్ మాట్లాడుతూ, “జూన్ 19, 2024న, మీర్‌క్యాట్ L-బ్యాండ్ (856–1712 MHz) లో రెండు నిమిషాల వ్యవధిలోనే మూడు బరస్ట్‌లు గుర్తించబడ్డాయి,” అని తెలిపారు.

తీవ్రమైన కార్యాచరణ

మొదటి ఆవిష్కరణ జరిగిన ఒక వారం తర్వాత, అల్ట్రా-హై ఫ్రీక్వెన్సీ (UHF), L-బ్యాండ్ మరియు S-బ్యాండ్ వంటి బహుళ ఫ్రీక్వెన్సీ బ్యాండ్‌లలో తదుపరి పరిశీలనలు జరిగాయి. ఈ సమయంలో ఆశ్చర్యకరంగా 249 బరస్ట్‌లు రికార్డ్ చేయబడ్డాయి. ఈ తీవ్రత FRB 20240619Dని ఇప్పటివరకు గమనించిన అత్యంత చురుకైన పునరావృత మూలాలలో ఒకటిగా నిలబెట్టింది.

పరిశోధకుల బృందం ఫ్రీక్వెన్సీలో ఒక స్పష్టమైన ప్రాధాన్యతను గమనించింది. UHF లేదా S-బ్యాండ్‌తో పోలిస్తే L-బ్యాండ్‌లో సుమారు మూడు రెట్లు ఎక్కువ బరస్ట్‌లు సంభవించాయి. దీనిని బట్టి ఈ FRB యొక్క శక్తి ఆ పరిధిలోనే అత్యంత బలంగా ఉంటుందని సూచిస్తుంది.

సంకేతాల లక్షణాలు మరియు వాటి ప్రవర్తన

ఈ సంకేతాలలో కొన్ని మసకబారే కొద్దీ “ఫ్రీక్వెన్సీ డౌన్‌వర్డ్ డ్రిఫ్ట్” అనే లక్షణాన్ని ప్రదర్శించాయి, అంటే వాటి ఫ్రీక్వెన్సీ కాలంతో పాటు క్రిందికి కదులుతుంది. ఈ దృగ్విషయం ఇతర రిపీటర్‌లలో కూడా కనిపించింది.

ఖగోళ శాస్త్రవేత్తలు మీర్‌లిచ్ట్ (MeerLICHT) టెలిస్కోప్ సహాయంతో ఆప్టికల్ కౌంటర్‌పార్ట్‌ల (దృశ్యమాన మూలం) కోసం కూడా వెతికారు, కానీ ఏవీ కనుగొనబడలేదు. తమ పరిశీలనలలో FRB 20240619Dకు “ఆప్టికల్ కౌంటర్‌పార్ట్ ఏదీ లేదు” అని టియాన్ బృందం నివేదించింది. చాలా బరస్ట్‌లు అధికంగా లీనియర్‌గా పోలరైజ్ చేయబడ్డాయి, కానీ కొన్నింటిలో కొలవదగినంత వృత్తాకార పోలరైజేషన్ కూడా కనిపించింది.

సంభావ్య మూలం మరియు సిద్ధాంతాలు

మాగ్నెటార్స్ అని పిలువబడే అత్యంత అయస్కాంత క్షేత్రాలు కలిగిన న్యూట్రాన్ నక్షత్రాల వంటి అసాధారణ మూలాల నుండి ఈ సంకేతాలు ఉద్భవించి ఉండవచ్చని శాస్త్రవేత్తలు సిద్ధాంతీకరిస్తున్నారు. నక్షత్ర కంపాలు (starquakes) లేదా దాని సహచర వస్తువుతో పరస్పర చర్యల వల్ల ఇవి శక్తిని పొంది ఉండవచ్చు. FRB 20240619D యొక్క అధిక పునరావృత రేటు మరియు పోలరైజేషన్ నమూనాలు ఈ సిద్ధాంతాలకు విలువైన ఆధారాలను అందిస్తున్నాయి.

ఈ ఆవిష్కరణ ప్రాముఖ్యత

FRB 20240619D బహుళ బ్యాండ్‌లలో వందలాది వేగవంతమైన రేడియో పల్స్‌లను విడుదల చేయడం ద్వారా దాని తీవ్రమైన కార్యాచరణకు ప్రత్యేకంగా నిలుస్తుంది. ఇది పునరావృతమయ్యే FRBల ప్రవర్తనను అధ్యయనం చేయడానికి ఒక స్పష్టమైన అవకాశాన్ని అందిస్తుంది. ఈ కొత్త మూలం గతంలో కనుగొన్న FRB 20121102A వంటి రిపీటర్‌లను పోలి ఉంది, ఇది కూడా ఒక గంట వ్యవధిలో వందలాది సంఘటనలను ప్రదర్శించింది. ఈ సారూప్యతలు ఇలాంటి చురుకైన రిపీటర్‌ల వెనుక ఒకే రకమైన మూలం ఉండవచ్చని సూచిస్తున్నాయి.

విశ్వంలో దాగి ఉన్న పదార్థాన్ని (missing baryons) మ్యాప్ చేయడానికి శాస్త్రవేత్తలకు FRBలు ఒక ముఖ్యమైన సాధనంగా ఉపయోగపడతాయి. ఈ సంకేతాలు గెలాక్సీల మధ్య ప్లాస్మా వాతావరణాన్ని దాటుతున్నప్పుడు వాటిలో మార్పులు వస్తాయి. ఈ మార్పులను కొలవడం ద్వారా శాస్త్రవేత్తలు కాస్మిక్ వెబ్‌లో తప్పిపోయిన పదార్థాన్ని గుర్తించగలరు. ఈ ఫలితాలు “మంత్లీ నోటీసెస్ ఆఫ్ ది రాయల్ ఆస్ట్రోనామికల్ సొసైటీ”లో ప్రచురించబడ్డాయి, ఇవి విశ్వం యొక్క దాగి ఉన్న నిర్మాణాన్ని అన్వేషించడానికి FRBలు ఎంత ప్రత్యేకమైన సాధనాలో నొక్కి చెబుతున్నాయి.

సంజీవ్ రావు (Sanjeev Rao)